Gelecek, daha gelmemiş olan, yaşanacak zaman demektir.
Varış zamanı ve fizik kanunlarının varlığı için kaçınılmaz sayılmaktadır.
Her şeyden önce var olacak her şeyin kalıcı olarak kategorize edilmesi anlamına gelmektedir.
Sonsuzluk ve gelecek kavramı felsefe, din ve bilimin ana konuları arasında yer almaktadır.
Her canlının belirli bir yaşam süresi vardır.
Ancak, gelişimi tamamlayan her canlı daha sonrasında yaşlanmaya başlamaktadır.
Sonuçta, yaşlanma sonucu ölüm meydana gelmektedir.
Fakat yaşam uzunluğu türlere göre değişkenlik göstermektedir.
Ama ömür ile vücut büyüklüğü arasında herhangi bir bağlantı bulunmamaktadır.
Yaşlanmanın Nedenleri
Canlıların yaşlanma sürecini yapısal ve dış faktörler belirlemektedir.
Ancak, insanlar açısından bakıldığında yapısal faktörler arasında en önemlisi serbest radikallerdir.
Çevresel ya da yapısal faktörler akut ve güçlü olduklarında ölüme, küçük miktarlarda ve kronik etkilerini birikerek gösterdiklerinde ise yaşlanmaya neden olmaktadırlar.
İnsanların yaşlandıkça çok sayıda dejeneratif hastalıklarla karşılaşmalarının temelinde bu faktörlerin etkisi vardır.
Her canlı gibi yaşlanma hızı bireysel farklılıklar göstermektedir.
Ancak, bireysel farklılıklara neden olan çok sayıda faktör vardır.
Bunlar arasındaki en önemli faktör “genetik eğilim“dir.
Anne ve baba ile onların atalarındaki yaşam süresi çocuklarının yaşam süresini önemli düzeyde etkilemektedir.
Kalıtsal olabilen hastalıklar (metabolizma hastalıkları; örneğin diabet), kanser oluşumunda etkili gen mutasyonları vb yaşam süresini kısaltmaktadır.
Ayrıca çevresel faktörler şunlardır;
Beslenme bozuklukları, aşırı kalori yüklenme ya da açlık,
Sosyal çevre, hareketsizlik, stres
Toksik maddeler, alkol, sigara, eroin, kokain, amfetamin gibi toksik maddelere bağımlılık,
Mesleki olarak; madencilik, radyasyonlu işler, iş kazaları gibi etkenlerdir.
Yaşlanma Modelleri
Her şeyden önce model sistemler üzerinde yalpan çalışmalar, yaşlanmanın bir gen grubu tarafından kontrol edildiğini göstermektedir.
Bu kapsam içinde;
Hücre yaşlanması
insanlar yaşlandıkça hücrelerinin yenilenme hızı da düşmektedir.
Çocuklardaki hücre yenilenmesi yaşlı bireylere oranla çok hızlı ve sağlıklıdır.
Yaşlılardaki hücre yenilenmesi ise “yaşlanma olgusunun aşırı ivme kazandığı” hastalardan daha yavaştır.
Örneğin vermek gerekirse, DNA mutasyonu sonucu ortaya çıkan Werner sendromunda yaşlanma belirtileri çok erken yıllarda ortaya çıkmaktadır.
Metabolik ve Genetik zararların birikmesi durumunda ise;
Organizma tarafından onarılamayan ve etkileri birikerek artan faktörlerden oluşan zararlar oluşmaktadır.
En iyi örnek “serbest oksijen radikalleri ”dir. (ROS)
Aşırı Serbest oksijen radikalleri oluşumu ya da antioksidan madde yetersizliği yaşlanma sürecini aşırı biçimde hızlandırmaktadır. https://tr.wikipedia.org
Yaşlanma ile ilgili Gerontoloji yazımızı da okumanızı öneririm.
Gelecek ve Bilim Ölümü Yenebilir mi?
Her zaman ölümsüzleşmek konusunda çalışmalar yapan insanoğlu bilimdeki ilerlemeler sonucunda yaşam süresini uzatmayı başarmış olmakla birlikte, ölümsüzlük konusunu uzun bir süre daha çözebileceğini düşünmemekle birlikte araştırmalarını sürdürmektedir.
Özellikle genetik faktör başta olmakla birlikte, yaşlanmayı geciktirici beslenme alışkanlıkları ve yaşam tarzına göre 90-100 ve hatta 130 yaşına kadar yaşam uzayabilmektedir.
Bu konuda çalışmalara ve araştırmalara hız verilmiştir.
Mesela;
Birçok ilke imza atarak son dönemde gündemde olan Amazon’un sahibi Bezos Cambridge, İngiltere’de bir laboratuara yaşlanmayı geciktirecek araştırmalar yapması için 274 Milyon USD. Vermiştir.
Benzer şekilde, Google’ in kurucusu Sergey Brin ‘’Uzun ömür Laboratuvarı’’ olarak da anılan ‘’CALİCO’’ ‘ya 1 Milyar USD. Yatırım yapmıştır.
Ayrıca, Paypal’ ın kurucusu Peter Thiel ise ‘’SENS Research’’’e 2,5 Milyar USD. Bağışlamıştır.
Sonuçta çalışmalar meyvesini verdiğinde mutlaka amaca hizmet eden bulgulara ulaşılacaktır.
