Her şeyden önce Üsküdar vapur faciası olarak bilinen;
Yaşadığım şehir olan İzmit’ de tarihte bugün meydana gelen bir olaydan bahsedeceğim size.
Üsküdar vapuru faciası ya da Körfez Faciası, 1 Mart 1958’de İzmit Körfezi’nde Üsküdar adlı vapurun fırtınada alabora olup kısa sürede batmıştır.
Sonuç olarak resmi rakamlara göre 392 kişinin yaşamını yitirmiştir.
Türkiye Cumhuriyeti tarihinin en ölümcül sivil deniz kazasıdır.
İzmit Gölcük arasında sefer yapan Üsküdar isimli vapur, İzmit iskelesinden hareket ettikten sonra Derince yakınlarında şiddetli rüzgar sebebiyle batmıştır.
Yolcuların çoğunu İzmit Lisesi ve İzmit Sanat Okulu öğrencileri oluşturuyordu.
Yolcularından yalnızca 40 kişi kadarı kurtarılmıştır.
Diğerleri dalgaların arasında kaybolup gitmiştir.
Ancak 1950‘li yıllarda Karamürsel ve Gölcük‘te lise yoktu.
Ayrıca kara ulaşım vasıtaları da kısıtlıydı.
Bu sahil ilçelerinin gençleri aynı zamanda ekonomik olan vapur yolculuğunu tercih ediyorlardı.
Üsküdar Vapur Faciasının Hikayesi
O tarihlerde Cumartesi günleri yarım gün eğitim verildiğinden, öğle tatiliyle birlikte öğrencilerin tamamına yakını vapura binerlerdi.
Rüzgarın hızı saatte 130 km’ye varmıştı.
Gökyüzü simsiyah kesilmiştir.
dev dalgalar zavallı Üsküdar’ın çelimsiz gövdesine üst üste bindirmeye başlamıştır.
Körfezin ortalarında fırtına daha da şiddetlenmiştir.
Bir ara dev bir dalga gelerek olanca gücüyle Üsküdar’a yüklenmiştir.
Sular bir anda makine dairesinden içeriye doldu!
Bu arada da dümen zinciri koptu.
Derince açıklarına gelindiğinde şiddetli fırtınaya yakalanan ve çoğu kısmı ahşap olan Üsküdar vapurunun kaptan köşkü uçtu.
Sonuç olarak kumandasız kalan vapur, yan yatarak battı.
Ancak bazı kayıtlarda vapurun ikiye bölündüğünden de söz edilmektedir.
Gölcük‘teki Donanma Komutanlığı’na ait Deniz Üssü’nden yardıma gelen denizaltı,
savaş gemileri, denize düşen yolcuların ancak küçük bir bölümünü kurtarabilmiştir.
Bu konuda https://golcukhaber.com.tr/ adresinden okuyabilirsiniz.
Maalesef Gölcük Barbaros Hayrettin Lisesi bu olayın ardından kurulmuştur.
Şahit olmasam da içimi sızlatır bu feci kazanın yıl dönümlerinde yazılanları okudukça.
Kazaya uğrayan Üsküdar vapuru baca numarası 72 dir.
Bu baca numarası ile Üsküdar, şirketi Hayriye’nin ilk kez Almanya’da inşa ettirdiği iki vapurdan biriydi.
Şirket, 1927’de, cumhuriyet’in ilanından sonra filosunu ilk kez birbirinin eşi olan 72 baca numaralı Üsküdar ile 73 numaralı Rumeli kavağı adlı bu iki küçük vapurla takviye etmişti.
Bu vapurlar 140 Gross tonluktu.
Boyları 33,1 m, genişlikleri de 6,6 m kadardı.
Tek pervaneliydiler.
Saatteki hızları 10,5 mili buluyormuş.
Almanya’dan geldikten bir süre sonra tadilat yapılmıştır.
Sonuç olarak boyları 32şer metre uzatılmıştır.
Ayrıca seyir sırasında zarar gören iki yandaki çıkıntılar da kaldırılmıştır.
Üsküdar vapur faciası yıl dönümünde hayatta kalanlar ile birlikte İzmit halkının katılımı ile ölenlerin anısına hazırlanan 72 numaralı Üsküdar belgeseli gösterilmiştir.
İzmit hakkındaki Leyla Atakan ve İzmit, İzmit Katliamı ve Kurtuluş Günü, Hulusi Kentmen ve İzmit, Kara Fatma ve İzmit ve Yahya Kaptan yazılarımızı da okumanızı öneririz.
