Mehmet Ali Tekinsoy
Uydu bir gökcisminin çekiminde kalarak onun çevresinde dolanan ve onunla birlikte Güneş çevresinde dönen daha küçük gökcismidir. https://languages.oup.com/google-dictionary-tr
Örnek vermek gerekirse “Dünya’nın uydusu Ay’dır”
İki türü vardır:
Dünya’nın yörüngesinde dönen Ay gibi doğal veya Dünya’nın etrafında dolaşan Uluslararası Uzay İstasyonu gibi yapay olanlardır.
Ancak 1957 yılında SSCB tarafından fırlatılan ilk yapay olanı Sputnik 1’den günümüze kadar binlerce yapay uydu Dünya’dan fırlatılmıştır.
Ama her birinin belli bir amacı vardır ve amaçlarından bazıları şunlardır;
Meteoroloji amaçlı olanlar dünyadaki meteorolojik olayları gözlemlemek için kullanılmaktadır.
Haberleşme amacı için kullanılanları ise TV, radyo, telefon gibi iletişim araçlarını kullanabilmek için uzaya gönderilmiş uydulardır.
Astronomi uyduları ise uzaydaki diğer gökcisimlerini gözlemek amacıyla kullanılmaktadırlar.
Gözlem amaçlı olanları da sivil amaçlar için kullanılmaktadır.
Fakat bir de askeri veya istihbarat amaçlı kullanılmakta olan gözetleme uyduları bulunmaktadır.
Bu türleri kendilerine ait her tür bilgileri de çok gizli olarak saklanmaktadır.
Ayrıca uzay istasyonları da bir tür uydudurlar.
Ancak bu istasyonlar üzerinde insanların yaşaması için inşa edilmiş yapılardır.
Günümüzde bilimsel amaçlarla kullanılan bu yapılar astronotların yıllarca barınmasına imkân verebilmektedir.
Bu istasyonlar uzay taşıtı değillerdir ve iniş-kalkış kabiliyetleri yoktur.
Ama bu istasyonlara gidiş geliş diğer uzay taşıtları vasıtasıyla sağlanmaktadır.
Konuya benzer içerikteki Uzay Kampı yazımızı da okumanızı öneririz.
Yapay Uydu Gözlemi
Her şeyden önce bulutsuz bir gecede büyükçe yapay olanları çıplak gözle görmek mümkün olabilmektedir.
Fakat bunları uçaklardan ayırmak mümkündür.
Uçaklar geceleri yanıp sönen sarı-kırmızı, yeşil anti-çarpışma ve sis lambalarını yakmaktadırlar.
Fakat yapay uyduların parlaklığı yıldız gibidir.
Akanyıldızlar gibi kayıp geçmezler, çok yavaş hareket ederler ve gök ufkunda kayboluncaya kadar görüneceklerdir.
Ufukta dünyanın gölgesine girdikleri için artık görünmez olmaktadırlar.
Sonuçta en iyi göründükleri zaman, güneşin batışından az sonraki zamandır.
Fotoğraflar
Gökyüzünde bulunan ve sürekli gözetleme, tespit ve ölçümleme yapan uydular ile iklim değişikliğinin dünyamız üzerinde yaptığı korkunç etki uydu fotoğrafları ile gözlemlenebilmektedir.
Konuya benzer içerikteki İklim Krizi ve Sürdürülebilirlik ve Sorumluluklarımız yazılarımızı da okumanızı öneririz.
Bu tür gözlemlere örnek olarak Amazon ormanlarındaki tahribat, yok oluşları ile kutuplardaki buzulların erimeleri de Google ‘’ Eart Timelapse ’’ daki görüntüler ile tespit ve gözlem yapılabilmektedir.
Şayet bu konuya ilgi duyuyorsanız da https://tua.gov.tr/tr web sayfasını takip etmenizi öneririz.
